کیفیت نا‏مرغوب آب اثر نا‏مطلوبی بر نتایج آزمایشها دارد؛ از این رو تضمین کیفیت آب مصرفی در آزمایشگاه لازم و ضروری است.

آب خالص به سه روش تهیه می‏گردد:

1- تقطیر: در این روش آب را می‏جوشانند و بخار آن را سرد می‏کنند. در این روش آهن، مننیزیم، کلسیم وهمچنین ارگانیسمها برداشته می‏شوند اما ناخالصی‏های فرار مانند دی اکسید کربن، کلر و آمونیاک جدا نمی‏شوند. آب بدست آمده از این روش درجه II یا III است.

2- دیونیزه کردن: در این روش آب از بین ستون‏های رزینی که حاوی ذرات باردار منفی و مثبت است عبور داده می‏شود. این ذرات با یونهای موجود در آب ترکیب شده و آب نهایی دیونیزه خواهد بود. مواد آلی و سایر مادی که قادر به یونیزه شدن نیستند برداشته نمی‏شوند. برای تهیه آب درجه I به این روش باید از فیلتر غشایی و شارکول فعال استفاده کنیم.

3- روش اسمز معکوس: آب تحت فشار را از غشای نیمه تراوا (معمولا استات سلولز) عبور می‏دهند. این غشا حدود 90% مواد جامد محلول، 98% نا‏خالصی‏های آلی و مواد غیرمحلول  ارگانیسمهای میکروبی را جدا می‏سازد، قادر به جداسازی گازهای محلول نیست و فقط 10% جدا می‏کند.

درجه بندی CLSI برای درجه‏بندی آب خالص در جدول زیر نشان داده شده است:

فاکتور مورد کنترل

آب درجه I

آب درجه II

آب درجه III

PH

در نظر گرفته نمی‏شود.

5-8

5-8

هدایت الکتریکی بر حسب میکرو زیمنس

۱/۰

5

10

آلودگی میکروبی بر اساس CFU/ml

10

 1000

در نظر گرفته نمی‏شود.

موارد مصرف آب درجه I: تهیه محلول‏های استاندارد، بافر، حل کردن سرمهای کنترل و لیوفیلیزه، الکتروفورز، HPLC، عناصر کمیاب و کشت سلول

موارد مصرف آب درجه II: آزمایشهای بیوشیمی، هماتولوژی، ایمنولوژی، میکروبیولوژی و سرولوژی

موارد مصرف آب درجه III: تجزیه ادرار و مدفوع، شستشو و آب‏کشی وسایل شیشه‏ای، ساخت محیط کشت و بافت شناسی

 

کنترل کیفی آب آزمایشگاه

* تعیین هدایت یا مقاومت الکتریکی آب

با استفاده از کنداکتومتر(هدایت سنج) میزان هدایت یا مقاومت الکتریکی آب انجام می‏گیرد که اندازه‏گیری هدایت آب بصورت هفتگی توصیه می‏گردد. میزان قابل قبول کمتر از 5 میکروزیمنس است.

* اندازه‏گیری PH آب

اندازه‏گیری PH آب بوسیله PHمتر و بصورت هفتگی باید انجام شود که میزان قابل قبول آن 5 تا 8 می‏باشد.

* بررسی کشت میکروبی

کشت میکروبی آب بصورت ماهانه و به روش Poor Plate بر روی محیطهای گرم منفی مثل EMB توصیه می‏گردد. میزان قابل قبول آن کمتر از 1000 کلنی در یک میلی‏لیتر CFU/ml می‏باشد.

منبع: www.sb-medlab.com